Net Echt

Een afgesloten campus, een rector die bila’s houdt in de sauna en hoogleraren die worstelen met generatieverschillen, sociale veiligheid, protesten en hun liefdesleven: in Rooster wordt het universiteitsleven flink aangezet. In deze speciale aflevering van Net Echt - de laatste van vertrekkend rector Peter-Paul Verbeek - gebruiken we de serie als spiegel voor de Universiteit van Amsterdam. Samen met directeur Academische Zaken Elske Gerritsen en studentassessor Willem Volker kijken we terug op vijf jaar rectoraat van Peter-Paul: hoe werkt een universiteit nu écht achter de schermen, hoe ga je om met idealen, protesten en macht, en welke rol spelen vriendschappen, humor en tegenspraak in het bestuur?

In de ziekenhuisserie The Pitt lijkt de spoedeisende hulp permanent op knappen te staan: overvolle wachtkamers, agressie richting zorgpersoneel, technische storingen en artsen die nauwelijks toekomen aan hun eigen leven. Hoe dicht zit dat bij de realiteit van de Nederlandse SEH? In deze aflevering van Net Echt schuift spoedeisendehulparts en UvA alumnus Jasper Rebel aan om te vertellen wat hij herkent in de serie – van medische dilemma’s tot nachtelijke chaos. Arbeids‑ en organisatiepsycholoog Hanneke Grutterink kijkt mee naar leiderschap, werkdruk en teamdynamiek: wat is er nodig om mensen gezond te houden in zulk extreem werk, en wat kunnen we daar als samenleving van leren?  

Wat gebeurt er als je niet de grote schrijver, maar de mensen om hem heen centraal zet? In deze aflevering van Net Echt bespreken we Hamnet, de verfilming van Maggie O’Farrells roman over het gezin van William Shakespeare en de dood van hun elfjarige zoon aan de pest. Shakespeare‑expert Kristine Johanson neemt ons mee naar het Engeland van de zestiende eeuw: hoe werd er toen gerouwd, welke rol speelde theater in het verwerken van verlies en waarom weten we zo weinig over Agnes, Shakespeares vrouw? Samen met rector magnificus en filosoof Peter-Paul Verbeek onderzoeken we hoe verhalen ons helpen omgaan met verdriet - toen en nu. 

Twee rivaliserende ijshockeyspelers, één geheime relatie, en de serie die online uitgroeide tot één van de meest besproken queer romances van dit moment. In deze speciale Pride-aflevering van Net Echt duiken we in Heated Rivalry met twee UvA-wetenschappers. Als eerste schuift universitair docent Jesse van Amelsvoort, specialist in queer studies en cultuurgeschiedenis, aan. Ook aan tafel zit promovendus Nikki Dekker, die onderzoek doet naar hoe jongeren denken over gender en LHBTIQ+-thema's. Waarom slaan queer liefdesverhalen zoals Heated Rivalry online zo enorm aan? Hoe realistisch is het beeld dat de serie schetst van acceptatie in een hypermasculiene sportwereld? En hoe progressief is de serie eigenlijk echt? 

Wat als een pil je in één klap slimmer, alerter en succesvoller zou maken – zou je ’m slikken? In deze aflevering van Net Echt duiken neurowetenschapper Simon van Gaal en filosoof van de neurowetenschap Jolien Francken in de wereld van brain enhancement: van Ritalin tot neuro‑gadgets en de hardnekkige mythe dat we maar 20 procent van ons brein gebruiken. Hoeveel zegt een hersenscan nu écht, wanneer ben je nog 'jezelf' als je aan je brein sleutelt, en hoe ver willen we gaan in de jacht op een beter hoofd? 

Adolescense was dé hitserie van 2025. Stel je voor: je kind is 13, gaat naar school… en dan staat ineens de politie op de stoep. Waarom? Je kind wordt opgepakt op verdenking van moord op een klasgenote. Hoe kan dat? Gaandeweg de serie wordt duidelijk wat de rol van internet en bepaalde influencers op social media is op het wereldbeeld van jonge jongens uit heel gewone gezinnen. In deze aflevering van Net Echt bespreken we de serie Adolescence met Levi van Dam - expert op het gebied van de mentale gezondheid van jongeren - en klinisch psycholoog Julia Tiemersma.Wat maakt jongeren kwetsbaar of juist sterk, en welke rol spelen gezin, school, samenleving in de online wereld?  

Wat als één wiskundige, een mysterieus apparaat en een stapel geheime codes samen de loop van de Tweede Wereldoorlog veranderen? In deze aflevering bespreken we The Imitation Game. We zien het verhaal van Alan Turing, een briljante maar sociaal onhandige wiskundige en zijn rol bij het kraken van de Duitse Enigma‑code tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hij bouwt een machine om gecodeerde nazi‑berichten te ontcijferen en daarmee mogelijk de oorlog te verkorten. We praten erover met twee UvA-wetenschappers: historicus Samuël Kruizinga en quantum-expert Koen Groenland. Hoe dicht zit dit verhaal bij de werkelijkheid? En wat zegt het over hoe we nu denken over technologie, oorlog en waarheid? 

Nederland: land van orde, regeltjes, hoge belastingen én onvrijheid. Tenminste, volgens de mensen die we volgen in de serie Wakker in Paraguay. In deze aflevering van Net Echt bespreken we de serie samen met UvA-wetenschappers Jaron Harambam en Nanke Verloo. Hoe kunnen we de mix van wantrouwen, angst, verlangen naar vrijheid en heel gewone dromen ontrafelen? En hoe blijf je in gesprek met mensen die in een totaal ander narratief leven dan jij?  

In One Battle After Another duikt een oud-lid van een radicale verzetsgroep weer op in een strijd met een autoritair regime in de VS. Samen met UvA-wetenschappers Jack Thompson en Brian Burgoon onderzoeken presenator Aron de Jong en co-host rector Peter-Paul Verbeek de parallellen met de echte wereld. Zo haalde de film veel inspiratie uit verzetsbewegingen van de jaren '60. De gasten bespreken ook de gelijkenissen met de huidige situatie in de VS. Wat zegt de film over het Amerika van nu?

Hoe beïnvloedt eindeloos scrollen door korte video’s ons brein? Wat gebeurt er emotioneel als we met robots omgaan? En wat zegt WALL-E over onze afhankelijkheid van technologie?In WALL-E leeft de mensheid niet meer op aarde, maar op een ruimteschip waar robots alles overnemen: van schoonmaken tot vermaak en zelfs bewegen. Ondertussen raakt de aarde verstikt onder het afval dat we hebben achtergelaten. In deze aflevering van Net Echt onderzoeken presentator Lisa Maier en co‑host en rector magnificus Peter‑Paul Verbeek samen met neurowetenschapper Iris Groen en robotica‑onderzoeker Somoya Ben Allouch wat deze ogenschijnlijk vrolijke Pixar-film ons vertelt over onze relatie met technologie.